สีกับงานพิมพ์

CMYK คืออะไร RGB คืออะไร และต่างกันอย่างไร

RGB คือระบบสีของแสงบนจอ ใช้แสงแดง เขียว น้ำเงิน รวมกันจนได้สีขาว ส่วน CMYK คือระบบสีของหมึกพิมพ์ ใช้หมึกฟ้าอมเขียว ม่วงแดง เหลือง และดำ ซ้อนกันบนกระดาษขาว งานที่จบบนจอใช้ RGB งานที่ต้องพิมพ์ใช้ CMYK ปัญหาที่พบบ่อยคือออกแบบใน RGB แล้วส่งพิมพ์ ทำให้สีที่ได้หม่นกว่าที่เห็นบนจอ หน้านี้อธิบายทั้งสองระบบ วิธีเลือกให้ถูกงาน วิธีตั้งไฟล์ก่อนส่งโรงพิมพ์ และตารางแปลงค่าสีที่ใช้บ่อย

โดย Ploypailin Srisuwan

Thai Design Researcher & Editor, ThaiGraph · 3 พฤศจิกายน 2569

ตรวจสอบข้อมูลเมื่อ November 2026

	RGB	CMYK
ย่อมาจาก	Red, Green, Blue	Cyan, Magenta, Yellow, Key (ดำ)
หลักการ	บวกแสง ยิ่งเพิ่มยิ่งสว่าง	ลบแสงด้วยหมึก ยิ่งซ้อนยิ่งมืด
สีขาวได้จาก	แสงสามสีเต็มที่	สีของกระดาษ (ไม่ใช้หมึก)
สีดำได้จาก	ปิดแสงทั้งหมด	หมึกดำ (K)
ค่าที่ใช้	0–255 ต่อช่อง หรือ HEX	0–100% ต่อหมึก
ใช้กับ	เว็บ โซเชียล สไลด์ วิดีโอ แอป	นามบัตร โปสเตอร์ โบรชัวร์ ไวนิล ฉลาก

RGB คืออะไร

RGB คือระบบสีที่สร้างสีจากแสงสามสี แดง (Red) เขียว (Green) และน้ำเงิน (Blue) แต่ละช่องมีค่า 0–255 เมื่อเปิดทั้งสามช่องเต็มที่จะได้สีขาว และเมื่อปิดทั้งหมดจะได้สีดำ จอทุกจอทำงานแบบนี้ แต่ละพิกเซลคือแสงเล็กๆ สามดวงที่ปรับความสว่างได้ โค้ดสี HEX ที่เราใช้ในเว็บและ Canva ก็คือค่า RGB ที่เขียนเป็นเลขฐานสิบหก เช่น #FF0000 คือแดง 255 เขียว 0 น้ำเงิน 0 มาตรฐาน CSS ของ W3C กำหนดให้สีที่ระบุใน HTML และรูปที่ไม่ได้ฝังโปรไฟล์สี ถือว่าอยู่ในปริภูมิสี sRGB ซึ่งเป็น RGB แบบมาตรฐานของเว็บ ที่มาของแม่สีแสงอธิบายไว้ในหน้า แม่สี

RGB: บวกแสง ซ้อนครบได้ขาว

CMY: ลบแสง ซ้อนครบได้เข้ม (แบบอุดมคติ)

CMYK คืออะไร

CMYK คือระบบสีของงานพิมพ์ ใช้หมึก 4 สี คือ ฟ้าอมเขียว (Cyan) ม่วงแดง (Magenta) เหลือง (Yellow) และดำ (K มาจาก Key ซึ่งหมายถึงเพลตสีดำ) ค่าของแต่ละหมึกเขียนเป็น 0–100% หมึกทำงานแบบลบแสง คือดูดแสงบางส่วนไว้ แล้วปล่อยให้แสงที่เหลือสะท้อนจากกระดาษขาวกลับมา ในทางทฤษฎี C M Y เต็มที่ซ้อนกันจะได้ดำ แต่หมึกจริงได้แค่สีเข้มที่ไม่ดำสนิท จึงต้องเพิ่มหมึกดำแยก ซึ่งยังช่วยประหยัดหมึกสี ลดเวลาแห้ง และลดปัญหากระดาษบิดเบี้ยวหรือขาดจากหมึกที่ซ้อนหนาเกินไป

เมื่อพื้นที่สีดำขนาดใหญ่พิมพ์ด้วยหมึก C M Y รองแล้วทับด้วยดำ เรียกว่า rich black (ดำเข้ม) ต่างจากดำล้วน C0 M0 Y0 K100 ที่ใช้หมึกดำเพียงสีเดียว โรงพิมพ์ GIANT PRINT ยกตัวอย่างสูตรดำเข้มไว้ที่ C60 M40 Y40 K100 ซึ่งเหมาะกับพื้นที่สีดำขนาดใหญ่ แต่ไม่เหมาะกับตัวอักษรเล็ก เพราะขอบอาจไม่คม ตัวหนังสือเล็กและเส้นบางควรใช้ดำล้วน (K อย่างเดียว) ซึ่งคมชัดและไม่มีปัญหาพิมพ์เหลื่อม

งานไหนใช้ RGB งานไหนใช้ CMYK

ดูที่ปลายทางของงาน ถ้าคนจะดูบนจอ ให้ใช้ RGB ถ้าคนจะถือหรือเห็นเป็นของจริงที่พิมพ์ออกมา ให้ใช้ CMYK และตั้งค่าตั้งแต่สร้างไฟล์ใหม่ งานที่ใช้ทั้งสองแบบ เช่น โปสเตอร์ที่ต้องโพสต์ด้วยและพิมพ์ด้วย ให้ทำไฟล์แยกสองชุด อย่าใช้ไฟล์เดียวกัน ไฟล์สำหรับโพสต์ควรเป็น RGB เพราะจอแสดงผลด้วยแสง ส่วนไฟล์ RGB ที่ส่งพิมพ์จะถูกแปลงเป็น CMYK โดยที่เราคุมผลไม่ได้

ประเภทงาน	ระบบสี	ความละเอียด	ดูขนาด
โพสต์ Facebook, IG, TikTok	RGB	ตามพิกเซล	ขนาดโซเชียล
สติกเกอร์ LINE	RGB	ตามพิกเซล	ขนาดสติกเกอร์ LINE
เว็บไซต์ สไลด์ วิดีโอ	RGB	ตามพิกเซล	—
นามบัตร	CMYK	300 dpi	ขนาดนามบัตร
ใบปลิว โปสเตอร์ เอกสาร	CMYK	300 dpi	ขนาด A4 · A3
ป้ายไวนิล	CMYK	ถามโรงพิมพ์	ขนาดป้ายไวนิล

ทำไมสีเพี้ยนตอนพิมพ์

เพราะขอบเขตสีที่หมึก CMYK พิมพ์ได้แคบกว่าสีที่จอ RGB แสดงได้ สีที่สดมากบนจอจึงไม่มีหมึกผสมที่ตรงกัน และจะถูกแปลงเป็นสีที่ใกล้ที่สุดซึ่งหม่นกว่า โรงพิมพ์ GIANT PRINT ยกตัวอย่างว่าสีอย่างเขียวนีออนหรือชมพูบานเย็นจะหม่นลงอย่างเห็นได้ชัดถ้าแปลงไฟล์ภายหลัง นอกจากนี้ จอแต่ละเครื่องแสดงสีไม่เหมือนกัน และสีที่พิมพ์ยังขึ้นกับกระดาษและเครื่องพิมพ์ ค่า CMYK ที่คำนวณด้วยสูตรพื้นฐานจึงเป็นจุดตั้งต้น ไม่ใช่สีสุดท้าย งานที่สีสำคัญมาก เช่น สีโลโก้ ควรขอพิมพ์ตัวอย่างดูก่อนสั่งจริง

เขียวนีออน #39FF14CMYK แบบสูตร
C78 M0 Y92 K0
ชมพูบานเย็น #FF1DCECMYK แบบสูตร
C0 M89 Y19 K0
ฟ้าสด #00B7FFCMYK แบบสูตร
C100 M28 Y0 K0

สีตัวอย่างเหล่านี้เป็นสีที่จอแสดงได้สดมาก ค่า CMYK ข้างใต้คำนวณด้วยสูตรพื้นฐาน ซึ่งไม่ได้รับประกันว่าหมึกจะพิมพ์ได้สดเท่าบนจอ

ตั้งค่าไฟล์ก่อนส่งโรงพิมพ์

ไฟล์ที่พร้อมพิมพ์ต้องเป็นโหมดสี CMYK ตั้งแต่สร้างไฟล์ ความละเอียด 300 dpi และมีระยะตัดตกประมาณ 3 มม. รอบทุกด้าน ซึ่งเป็นข้อกำหนดที่โรงพิมพ์ในไทยอย่าง GIANT PRINT แนะนำไว้ ระยะตัดตก (bleed) คือการขยายพื้นหลังเลยขอบงานออกไป เพื่อให้เวลาเครื่องตัดคลาดเล็กน้อยจะไม่เห็นขอบขาว เช็กลิสต์ก่อนส่ง:

ตั้งโหมดสีเอกสารเป็น CMYK ตอนสร้างไฟล์ใหม่ ไม่ใช่แปลงตอนท้าย
รูปภาพทุกรูปความละเอียด 300 dpi ที่ขนาดจริง ดูวิธีคิดได้ที่ dpi คืออะไร
เพิ่มระยะตัดตกประมาณ 3 มม. ทุกด้าน และเว้นข้อความสำคัญกับโลโก้ให้ห่างจากขอบตัดเข้ามาอย่างน้อย 3–5 มม. (ระยะปลอดภัย)
ตัวหนังสือเล็กและเส้นบางใช้ดำล้วน K100 ไม่ใช้ดำเข้ม
ถามโรงพิมพ์ที่จะใช้จริงอีกครั้ง เพราะแต่ละร้านอาจกำหนดระยะตัดตกและรูปแบบไฟล์ต่างกัน

ตัวอย่างการคำนวณขนาดไฟล์

งานขนาด 100 × 150 มม. เพิ่มตัดตก 3 มม. ทุกด้าน ได้ขนาดไฟล์ 106 × 156 มม.

สูตร: พิกเซล = มิลลิเมตร ÷ 25.4 × dpi

ที่ 300 dpi: 106 ÷ 25.4 × 300 = 1252 px และ 156 ÷ 25.4 × 300 = 1843 px

สิ่งที่ตัดสินความคมคือจำนวนพิกเซล ไม่ใช่ค่า dpi ที่บันทึกไว้ในไฟล์ ถ้าภาพมีเพียง 300 × 442 px (เท่ากับ 72 dpi ที่ขนาดนี้) เมื่อพิมพ์เต็มขนาด 106 × 156 มม. ภาพจะแตกหรือเบลอ

ขนาดกระดาษมาตรฐานทั้งหมดพร้อมพิกเซลที่ 300 dpi ดูได้ที่ ขนาดกระดาษ

ตารางแปลงสี RGB เป็น CMYK

ตารางนี้แปลงสีชื่อมาตรฐานของ CSS จาก W3C เป็น RGB และ CMYK ด้วยสูตรพื้นฐาน K = 1 − ค่าสูงสุดของ R, G, B (คิดเป็นสัดส่วน 0–1) แล้ว C = (1 − R − K) ÷ (1 − K) และคิด M, Y แบบเดียวกัน สูตรนี้ไม่ได้ใช้โปรไฟล์สีใดเลย จึงเหมาะสำหรับเริ่มต้นเท่านั้น RGB และ CMYK ขึ้นกับอุปกรณ์ ไม่มีสูตรเดียวที่แปลงได้ตรงทุกเครื่อง ค่าที่โรงพิมพ์ใช้จริงต้องแปลงผ่านโปรไฟล์สี (ICC) ของเครื่องพิมพ์และกระดาษ ถ้าต้องการแปลงสีอื่น ใช้ เครื่องมือแปลงโค้ดสี หรือหาสีเพิ่มใน รวมโค้ดสี

สี	HEX	RGB	CMYK (%)
แดง red	`#FF0000`	`255, 0, 0`	`0, 100, 100, 0`
เขียวสด lime	`#00FF00`	`0, 255, 0`	`100, 0, 100, 0`
น้ำเงิน blue	`#0000FF`	`0, 0, 255`	`100, 100, 0, 0`
เหลือง yellow	`#FFFF00`	`255, 255, 0`	`0, 0, 100, 0`
ฟ้าอมเขียว cyan	`#00FFFF`	`0, 255, 255`	`100, 0, 0, 0`
ม่วงแดง magenta	`#FF00FF`	`255, 0, 255`	`0, 100, 0, 0`
ส้ม orange	`#FFA500`	`255, 165, 0`	`0, 35, 100, 0`
ทอง gold	`#FFD700`	`255, 215, 0`	`0, 16, 100, 0`
ชมพู pink	`#FFC0CB`	`255, 192, 203`	`0, 25, 20, 0`
ม่วง purple	`#800080`	`128, 0, 128`	`0, 100, 0, 50`
เขียว green	`#008000`	`0, 128, 0`	`100, 0, 100, 50`
กรมท่า navy	`#000080`	`0, 0, 128`	`100, 100, 0, 50`
เทา gray	`#808080`	`128, 128, 128`	`0, 0, 0, 50`
ดำ black	`#000000`	`0, 0, 0`	`0, 0, 0, 100`
ขาว white	`#FFFFFF`	`255, 255, 255`	`0, 0, 0, 0`

ในมาตรฐาน CSS ชื่อ green คือ #008000 ส่วนเขียวเต็มของแสงใช้ชื่อ lime

ตรวจสอบข้อมูลเมื่อ November 2026

แหล่งอ้างอิง

RGB รวมแสงแดง เขียว น้ำเงิน เต็มความเข้มทั้งสามได้ขาว ปิดทั้งหมดได้ดำ และใช้กับจอแสดงผล—Wikipedia — RGB color model (accessed Nov 3, 2026)
CMYK คือ cyan, magenta, yellow และ black (K = key) เป็นแบบจำลองสีแบบลบที่ใช้ในงานพิมพ์ หมึกดำลดการใช้หมึกและเวลาแห้ง ป้องกันกระดาษบิดเบี้ยวหรือขาด C M Y เต็มที่ได้ดำที่ไม่สมบูรณ์ rich black แต่ละแบบจำลองมีขอบเขตสีของตัวเอง และ RGB กับ CMYK ขึ้นกับอุปกรณ์ ไม่มีสูตรแปลงสากล ต้องใช้โปรไฟล์ ICC—Wikipedia — CMYK color model (accessed Nov 3, 2026)
สีที่กำหนดใน HTML และรูปภาพที่ไม่ได้ฝังโปรไฟล์สี ให้ถือว่าอยู่ในปริภูมิสี sRGB และค่า HEX ของสีชื่อต่างๆ ใน CSS—W3C — CSS Color Module Level 4 (accessed Nov 3, 2026)
ขอบเขตสี CMYK แคบกว่า RGB สีสดอย่างเขียวนีออนหรือชมพูบานเย็นจะหม่นลงเมื่อแปลง ควรตั้งเอกสารเป็น CMYK ตั้งแต่สร้างไฟล์ ใช้ความละเอียด 300 DPI ระยะตัดตกประมาณ 3 มิลลิเมตร ระยะปลอดภัยอย่างน้อย 3–5 มิลลิเมตร ใช้ดำล้วนกับตัวอักษรเล็ก และตัวอย่างสูตรดำเข้ม C60 M40 Y40 K100 สำหรับพื้นที่ดำขนาดใหญ่—GIANT PRINT — เทคนิคตั้งค่าสี CMYK ก่อนส่งโรงพิมพ์ (accessed Nov 3, 2026)